OMUKULUNTUWILIKI gwoshikondo shokutula po omilandu noompangela dhepangelo, omusamane Tom Alweendo, pethimbo ndika, okwa ningi gwahugunina mokwiikaleka kokule nokondalaka yiilonga yokutunga ompungulilo yomahooli, njoka ya kitakana noya yonena nookuli nale aanambelewa aakuluntu yepangelo ye li yatatu.
Ehangano lyo-CRB, embwinda lyehangano lyochina Constuction Company nehangano lyookondalaka dhoopate lyoRoad Contractor Company nosho wo ehangano lyedhina Babyface Civils, olyo lya li li inekelelwa iilonga yokutunga ompungulilo yomahooli koshilongo shoolema (Walvis Bay) mo2014.
Okuza momumvo ngoka, ondando yiilonga mbyoka oye ende tayi lundalala, sho ya zi poobiliyina N$3,8 (mo2014) okuya poobiliyona N$5,5 pehulilo lyo2016.
Shimwe yomiiyetithi yelundalalo ndika, pamahokololo, osho shoka kutya iilonga oya tendelwa palongitho lyoodolla dhaAmerica okuyelekanitha nodhaNamibia. Ondano yiilonga mbyoka oya kala tayi lundalala nando opwa tulwa okakomitiye ka thikama po moominista, ka tulilwa po owina nelalakano lyokutonatela iilonga mbyoka nosho wo okushilipaleka kutya oproyeka ndjoka oya tulwa miilonga pamulandu.
Okakomitiye haka oka li mewiliko lyaTom Alweendo, ongomunashipundi, manga oministeli onkuluntu Saara Kuugongelwa Amadhila ya li oshilyo.
Yamwe yomaanambelwa aakuluntu mepangelo oyu uvite kutya aanapolitika nayo naa ungaungwe nayo, opo ya kalele po elundalalo lyondando yiilonga yokutunga ompungulilo yomahooli, yaa kale yu uvite kutya yo ihaa gumwa.
Ongomunashipundi gwokakomitiye kowina ka thikama po miilyo yolaata yepangelo (oomista), Alweendo okwa li e na okushilipaleka kutya iilonga yokutunga ompungulilo yomahooli itayi mbulula epangelo, nokushilipaleka wo kutya okakomitiye kowina kokusokona iilonga mbyoka – mewiliko lyaamushanga omukuluntu gwoshikondo shokutula po omilandu noompangela dhepangelo Leevi Hungamo – oka longa muuwanawa wepangelo.
“Ngele opu na sha sha puka, inapu kala yamwe itaa gumwa. Naku dhidhilikwe wo kutya okakomitiye hoka ndali tandi wilike ongomunashipundi inaka kutha nando omatokolo ngoka ge na okukuthwa komandiki galwe,” Alweendo ta lombwele onzonkundana ndjika mehuliloshiwike lya zi piti.
Pahokololo lye, iilonga yokakomitiye ke oya li yokushilipaleka nokwiindila mboka ye na okukutha omatokolo ye shi ninge pethimbo, yo ya manithe iilonga muule wethimbo lyu uvathanwa.
“Okakomitiye kandje inaka kutha omatokolo ge na sha nelongitho lyiimaliwa; mbyoka oya li iilonga yolutuwiliki lwootendela, “Alwweendo ta ti.
Sigo oompaka, amushanga gwolaata yepangelo (okabinete), omusamane George Simataa, okwa patululila oshipotha Hungamo gwoshikondo shokutula po omilandu noompangela dhepangelo, naChris Nghaamwa gwomombelewa yahahendendjayi gwepangelo, nokwa tumina wo amushanga omukuluntu muuministeli wiimaliwa, Ericah Shafudah, omukandagunu gwahugunina, molwonkandangala yawo sho ye etha epangelo li moloswe pashimaliwa miilonga yokutunga ompungulilo yomahooli.
Shafunda oye a li omunashipundi gwolutuwiliki lwootendela, ndoka lwa gandja okondalaka yiilonga yokutunga ompungulilo yomahooli kehangano lyo-CRB, manga Hungamo a li omunashipundi gwokakomitiye kowina hoka ka li ke li hogolola, ye Nghaanwa oye a li a kwatela komeho ongundu yaakalelipo yepangelo mboka ya kundathana nehangano lyo-CRB.
Ngele aanapolitika mboka ye na mo olunyala moproyeka ndjika inaa katukilwa onkatu, nena otashi hayula ndhoka dha popilwe komupresidente Hage Geingob kutya aantu oyendji oya longa nuuhasha megandjo lyokontalaka ndjika.
Onzonkundana ndjika oyu uvite kutya Shafudah okwa ndopa okuwilika iigongi iinene yolutuwiliki lwootendela moshilongo iikando yi vule pwiiyali, mbyoka ya tokola ku gandjwe otendela ndjoka komunangeshefa e na omakwatathano naanapolitika Vaino Nghipondoka, mwene gwehangano lyoBabyface Civils.
Patric Swartz, omunashipundi gwendiki lyokutendela iilonga yepangelo ndyoka opo lya totwa po, ngoka a li nale omupevi gwaShafudah sho a li omunashipundi gwolutuwiliki lwootendela moshilongo, okwa li a koleke mOmaandaha goshiwike shika kutya oye a li omuwiliki gwiigongi mbyoka ya tokola okondalaka yiilonga yokutunga oompungulilo yi pewe ehangano lyo-CRB.
“Eeno, oshoshili. Onda li nda wilike oshigongi (shoka sha gandja otendela yokutunga ompungulilo yomahooli) peha lyomunashipundi,” Swartz ta ti.
Swartz okwa koleke wo kutya oye a li a wilike omutumba gwolutuwiliki lwootendela ngoka gwa li gwa koleke otendela yiilonga yokutunga ombelewa oompe yoministeli onkuluntu koshimaliwa shi thike pomiliyona N$1.
Ehangano lyaNghipondoka nalyo omo lya li methigathano lyiilonga yokutunga ombelewa yoministeli onkuluntu.
In an age of information overload, Sunrise is The Namibian’s morning briefing, delivered at 6h00 from Monday to Friday. It offers a curated rundown of the most important stories from the past 24 hours – occasionally with a light, witty touch. It’s an essential way to stay informed. Subscribe and join our newsletter community.
The Namibian uses AI tools to assist with improved quality, accuracy and efficiency, while maintaining editorial oversight and journalistic integrity.
Stay informed with The Namibian – your source for credible journalism. Get in-depth reporting and opinions for
only N$85 a month. Invest in journalism, invest in democracy –
Subscribe Now!






