Aakalimo yomoshikandjo sha Ruacana ya popya

By: OSWALD SHIVUTE POMAKANGE NOPOTJEKUA

EPANGELO nali endelele li tu kwathe iikulya ngele hasho otali ka adha twa sa kondjala, oshoka otwa ninga ngaa nee ethimbo ele katu na iikulya, aakalimo yomoshikandjohogololo sha Ruacana taya lombwele Oshifo shika sho she ya talelepo metiyali lyoshiwike shika noku tala nkene yeli mondjala.

Gustav Tjimuhiva, ngoka e li omugandjimayele gwElenga enene lya Makange, David Tjimuhiva, ta ti oshigwana shomOmakange nomomudhingoloko osha dhengwa unene kondjala. Ta ti oomvula adhihe mbali dha zi ko, momapya inamu za sha, oshoka kaya li nomuloka gwokolela, omanga oondjamba dha kala hadhi ya nokulya po uulya mboka ya li  ye na po. Auguste Silas naye gwomOmakange ta ti, nonando ya kala inaya mona omvula ya gwana oomvula mbali dha zi ko, oya li ngaa ngeno ya meneka iilya mpaka naampeyaka mepya lyawo moka, ashike nee oondjamba odhe ke ya noku yi lya mo dho wo tadhi yonagula ongumbu yawo ndjoka ya li ya ningwa nondhalate.
 Auguste ta ti ngashi nuumvo lwa hugunina odha li dhe ya mepya lyawo moka dhi li pomilongombali noku li thiga lya yela. “ Ondi wete kutya, kakele koshikukuta, Epangelo oli na wo oku tu futa omaliko getu ngoka ga yonagulwa po koondjamba dhalyo. Ta ti oondjamba ndhika odha li dhi na okukala dha edhililwa mEtosha nawanawa, ashike ohadhi ethwa dhi gwaye mo.
Aakalimo mbaka otaya ti kutya onkalo yondjala moka ye li mo oye yi lopota ku kansela, Abasti Iipinge mwa kwatelwa wo nonkalo yoondjamba, nokwe ya uvanekela kutya ote ke shi lopota kEpangelo, opo ya monikile iikulya. Taya ti wo kutya oshinima shoondjamba oya kala noku shi lopota kUuministeli wOmidhingoloko nIihwa, ano kOshikondo shEtonatelo lyIiyamakuti, ashike nayo oya kala ya nyengwa oku dhi kondolola noya etha ashike tadhi li po iilya yaantu ngawo kumwe nomatanga gawo niimeno wo yilwe ngashi omapungu, omakunde, oofukwa nosho tuu.
 “ Otu wete kutya Epangelo otali ke tu futa omolwiinima yetu mbyoka ayihe ya yonagulwa po koondjamba,” me Auguste ta ti ngawo. Ta ti yo nomusamane gwe Petrus Uusiku itaya longo notaya hupu ashike, sigo opo mpaka, miimuna yawo, mbyoka haya landitha po nokwiimonena oshimaliwa shokwiihupitha nasho naanegumbo lyawo.
Ndeyanale Kamati Eluwa naye wo gwomOmakange, ota ti kutya oomvula adhihe ndatu dha zi ko, oya kala nokulima, ashike omvula inayi ka loka we nawa niilya yawo oya pi po komutenya manga iishona, shoka she ya etele ondjala onene noya kala noye li taya hupu ashike moshimaliwa she shopenzela. Ta ti megumbo lye oku li mo nuutekulu we wu vulithe pomulongo nohaya hupu nuudhigu.
Beatha Shivute, ngoka e li omukuluntusikola posikola yaanona Otjekua noku na wo egumbo mOtjekua moka, naye okwa koleka kutya moshikandjohogololo shawo sha Ruacana omu na onkalo yondjala noonkondo. Ta ti ngashi aanona ohaye ya kosikola, inaya lya sha. Ta ti shalongo posikola yawo pwa kala etete hali gandjwa lumwe mesiku kaanona mbaka manga inaya shuna komagumbo.
Tjiharuka Uazamo naye gwomOtjekua, ngoka a ti kutya oku na aantu ye vulithe pomilongone (40) mboka haya li mu ye, ota ti oye li monkalo ondhigu lela noyoshiponga shondjala, oshoka oomvula mbali ndatu dha zi ko inaya mona omuloka gu li nawa moshikandjohogololo shawo sha Ruacana. Ta ti aantu ye mboka ohe ya hupitha ashike mokulanditha po yimwe yomiimuna ye opo a mone oshimaliwa oku ka landa uusila wepungu nomweelelo.
The Namibian, okwa talela po limwe lyomomagumbo ge mOtjekua moka, moka,sha, adha aamwayinakadhona, ngashi Kapere Tjiharuka na Tunduka Ruhozu naanona yawo, Ndundu Tjiharuka, Kaunapuuza, Tjiharuka, Mukuruperi Ruhozu na Jatunga Ruhozu, mboka ya lombwele The Namibian kutya momagumbo gawo itamu teme we, oshoka kamu na iikulya noye li ashike ya ligamena pombanda, pamwe Epangelo tali ya pe ngaa sha shokulya manga onkalo inayi naipala.
Uazamo, okwa gandja wo uusama kElelo lya Musati, ndyoka inali itula mo nande mesiloshimpwiyu lyoshigwana shomOtjekua.
Ta ti nonando mu na ngaa aantu yamwe ya longwa, nayamwe ye na oombapila dhiilonga mbyoka ye shi, ngashi okuhinga nosho tuu,aantu yatya ngawo kaya mona iilonga, niilonga yomoshikandjohogololo sha Ruacana ohayi pewa ashike mboka ye li koRuacana lwolwene.
Uazamo ta ti ye omuhingi gwOololi oonene nomashina omanene, e na ombapila yokuhinga yo CE, ashike nande a ninga eindilo lyokuhinga mookampani ngashi ndhoka hadhi tungu oondjila nosho tuu, omo ngaa ka kutwa moka. Aakalimo yomOtjekua otaya ti kutya Epangelo, unene tuu Elelo lya Musati, inali hala oku ya tala noku ya kwathela, unene tuu miinima ngashi omeya gayela, olusheno noshowo onetwork, omanga oklinika iihuna nee. Epangelo olya yamukula kutya otali ka ninga kehe shoka tali vulu okugandja iikulya kaakalimo yomoshikandjohogololo sha Ruacana meendelelo ngashi tashi vulika.

---