Oshiwambo News
Oombaanga aniwa kadhina mpo dhu uvite, Tweya ta ti
MINISTA gwopevi Gwiimaliwa okwa lundile oombaanga tati kadhina mpo dhuuvite kombinga yokukuthako iimaliwa komapungulo gaapunguli.Tjekero Tweya okwa ti shampa ashike omupunguli a tula oshimaliwa she mombaanga yo ota yi kutha iifuta yawo koshimaliwa shoka mbala mbala.
Tweya okwa popi ndhika moshigongi shopashigwana oshiwike sha yi ta ti oya indile koombaanga ndhika opo dhi tale oshinima shika ,ndele okwa ti odha fa ashike kaadhi na mpoka dhi uvite oshoka mbika iimaliwa yaaNamibia.
“Ngele owa pungula oodola 400 muyimwe yomoombaanga unene ndatu ndhoka dhili momake gaakwiilongo, omwaalu nguka oha gu shonopala mbala oshoka okwa kuthwa nale iifuta yombaanga.”Tweya ta ti.
“Omuna ashike ombaanga yimwe moshilongo ndjoka ya eta po omukalo gwo ku pungula ndele iimaliwa mbika itayi kuthwa iifuta” Tweya a tseyitha.
Tweya okwa li ta popi pethimbo lyoonkundathana moshigongi shopashigwana dhina sha nelundululo lyopampango yomukalo gwokufuta newiliko lyagwo.Elundululo mompango ndjika ota li gandja oonkondo koMbaanga onene ya Namibia opo yi vule oku wilika iifuta mbyoka oombaanga dhiipindi hadhi futitha aayakulwa yadho.
Tweya okwa tsikile ta ti oombaanga ndatu dhomune ndhoka dhili moNamibia odhina aawiliki ya tumwa okuza kooyina moSouth Africa, ye na etumwalaka lya yela ye ya thipe aaNamibia oku ya kutha iimaliwa.
“Itatu vulu okufudha noshowo okuhuma komeho omolwa iifuta yoombaanga yi li pombanda. Ndika olyo wo etompelo molwashike konyala ooperesenda 45 dhaaNamibia ihaadhi fala iimaliwa yadho kombaanga, omolwaashoka ka ku na shoka tashiya hili ya ka pungule.Oshoka oha ya mono iimaliwa yawo ta yi liwa po kiifuta yombaanga.
“Mboka ye li mewiliko lyoombaanga ndhika [dhopondje] oye na ashike onkwa nokulonga iimaliwa oyindji okuyilongela aawiliki yawo[moSouth Africa]”Tweya ta gwedha ko.
Omutotimpango gwa DTA, Johan de Waal okwa nyenyeta kutya iipumbiwa yimwe oya kuthwa po unene tuu mbyoka yokumbaanga pa internet, mekwatathano nuukalata womikuli. De Waal okwa indile mbika yi galulwe. Okwa ti mbika oya kuthwa po konima sho eyakulo ndika lya ningwa ha li gandjwa moNamibia.
“Sho eyakulo lyokumbaanga mo internet lya tameke moNamibia, omuntu owa li to vulu okutala omwaalu gwoye noshow iifuta yoye kombinga yomukuli gwegumbo, na owa li to vulu okwiinyengitha iimaliwa okuza kokalata okuyitula komayalulo galwe.Sho uukalata womikuli wa ningi hawu gandjwa moNamibia oshinima shika kashi po we, ndele nando ongeyi iifuta yoombaanga ina yi shuna pevi oyi li ashike ngaashi ya kala.” de Waal ta ti.
“Ngashingeyi uuna wa hala oku tseya kutya owu na ko ingapi kokakalata owu na okudhenga ongodhi to popi nomu gandjimayele, ngoka moompito odhindji te ku lombwele kutya oku na okupula uuyelele mboka koSouth Africa.”de Waal ta gwedha ko.
Minista yopevi yOomina, Bernhard Esau okwa ti aayakulwa aaNamibia ngele oya hala omikuli oku za moombaanga ndhika ndatu dhina oombelewa oonene moSouth Africa, omikuli dhawo odhina okuziminwa okuziilila mo Johannesburg.
Omutotimpango gwo DTA, McHenry Venaani okwa thaneke kutya na pu ulikwe ombudsman , hoka aayakulwa yoombaanga taya kala nokufala omanyenyeto gawo.
Omukuutumbi gwokonima gwoSwapo, Tommy Nambahu, okwa thaneke woo kutya epangelo na li nkondopeke okwaako kwombaanga kwa Nampost.
“Shika otashi kwathele oshoka Nampost okuna iitayi miilando iinene niishona yomoshilongo”Nambahu osho a popi.
