Oshiwambo News

09.02.10

Opawa Support Group moshitopolwa sha Hangwena tayi kondjo nuudhiginini

By: OSWALD SHIVUTE POMUNGWELUME

ONGUNDU yAakwashigwana taya lumbu nomukithi gwo HIV/AIDS mOmungwelume nomOkambebe mOshikandjohogololo sha Ngenga mo Hangwena yedhina Opawa Support Group oyi li tayi kondjo nokwiikwathela kuyo yene okupitila mooprojeka dhokwiikongela iiyemo tayi, dhi toto po yoyene mOshikandjohogololo sha Ngenga.

Ongundu ndjoka yi li mewiliko lya meme, Paulina Imbili omathimbo ga zi ko oya tota po oprojeka dhayo dhiikunino yIiyimati nIikwamboga tadhi adhika mOmungwelume noshowo mOngenga, mOkambebe nosho tuu.
Oprojeka yoshikunino shawo shimwe shomOmungwelume noshowo mOkambebe, oya egululilwe ku Kaansela gwOshikandjohogololo sha Ngenga tate, Leonard Shimutwikeni meti 20 Januari 2010. Oshituthi osha li sha kalwa kiilyo oyindji yOngundu ndjoka Opawa Support Group mewiliko lya meme Imbili.
Oprojeka yoshikunino ndjoka yi li mOmungwelume oya lukilwa Omutalelisikola e li mOshipundi shevululuko tatekulu, Nehemia Nghishekwa gwomOmungwelume na oye kahewa omunene gwOprojeka ndjoka.
Meme Imbili okwa ti kutya oya pewa wo ehala lyoprojeka yoshikunino sha fa shika, kOkambebe ku mwene gwomukunda hoka tate, Phillemon Nghipangwa, ashike ote ya pula nee ya fute ooN$600 opo ya vule nawa okulongitha ehala ndyoka ongoshikunino shawo shokukuna nokutsikamo omiti dhiiyimati niikwamboga yi ili noyi ili.
Meme Imbili, ngoka a ti kutya oye li 49 mboka taya lumbu nomukithi nguka notaya kondjo ngeyi okwiitotela Ooprojeka dhawo dhoku ya pa iiyemo niikulya, ota ti kutya otaya indile kaasihenda ye ya kwathe oshimaliwa shoka shOoN$600 ya lande ko ehala lyawo ndyoka, oshoka yo kaye na oshimaliwa opo taya tameke nooprojeka dhawo ndhika. Ta ti oya uvithwa ngaa nayi kashona kElelo lya Kambebe tali ya pula ya fute ehala lyawo ndyoka ooN$600 nonando yo kaye na sha. Taya ti kutya otaya ka ya natango ku mwene gwomukunda, Nghipangwa, ngoka a kala Omugandjimayele gwawo, ya ka kundathane naye, pamwe te ya sile ohenda e ya pe ehala ndyoka oshali nenge a shunithe pevi ondando ndjoka yooN$600. Ta ti iilyo yOngundu yawo, oya gongela po ngaa OoN$150 ongo deposito opo ya pewe ehala ndyoka lyopOkambebe, ya vule okutameka okuli opaleka nokulonga mo manga taya kembadhala nokugongela po natango shoka sha hupa ko shOoN$450.
Meme Imbili ta ti, Ongundu ye ndjika yoonakulumba noHIV? AIDS, otayi mono iihuna molwopolotika. Yamwe inaya hala oku ya kwathela oshoka otaya ti kutya ongundu otayi wilikwa kiilyo yOngundu kayi shi ndjoka tayi pangele. “ Tse nee hasho tu li ngawo. Katu itala ko paengundu dhoopolotika tu li mo, ashike palalakano lyetu, a tu longo tu li paukumwewumwe ongaantu tatu lumbu nombuto, opuwo,’ me Imbili ta ti. Ta ti otaya nana lela nondatu ngele tashi ya pokumona omahala nomayakulo galwe moshigwana.
Nande ongawo, oya pandula noonkondo sho Kaansela gwawo gwa Ngenga tate Shimutwikeni e na ohenda nayo noku li te ya yakula nawa, te ya popitha miigongi yawo moka noku ya tsa omukumo.
Pethimbo nee ta egulula ooprojeka dhawo dhiikunino ndhika mbali esiku ndyoka, Kaansela Shimutwikeni okwa lombwele meme Imbili niilyo yooprojeka dhawo ya kale kumwe noya kuthe mo opolotika mooprojeka dhawo, opo ashike taya yi komeho pwaa na omaingwandjulomumwe. Oprojeka yOshikunino kOkambebe oya lukilwa Ohamba yAukwanyama meekulu Mwadinomho Kristian Nelumbu, ano oyo Mwadinomho Support Group Project. Imbili ota ti oya pewa omiti odhindji dhiiyimati kUuministeli wUunamapya ndhoka ya tsika nale mOshikunino shomOmungwelume, omanga Omahangano taga ungaunga noHIV/AIDS ngashi ndyoka lya Tonata, Yelula na Tosana nago wo tage ya kwathele mpaka naampeyaka. Kaansela Shimutwikeni te ya tsu omukumo ya longe nuudhiginini nokwaandjaganeka Ooprojeka dhawo mOshikandjohogololo shawo sha Ngenga. Ta ti naya dhilaadhile wo kombinga yooprojeka dhilwe ngaashi ndjoka yOohi noyOlwishi. Shimutwikeni ta indile kOmahangano, kookampani nokAagandji yooshali ga kwathele Ongundu ndjika pashimaliwa opo yi ye komeho. Meme Imbili, ngoka a tseyitha kutya Ongundu yawo oye yi tota po momumvo 2005 niilyo ashike yi li 50, ngashiingeyi oyi na iilyo 300, oothigwa nuunona wa mona iihuna 150. Kakele kokuninga Ooprojeka dhiikunino, meme Imbili ota ti kutya ongundu yawo oyi ipyakidhila wo nokulwitha omukithi gwo HIV/AIDS mokati koshigwana. Ta ti sigo oompaka, oya kanitha ashike oshilyo shawo shimwe meme, Loide David, ngoka a manene oondjenda dhe mu Auguste omvula ya zi ko.