OSHIWAMBO -
| 2013-07-25Ya adha 400 koMeatco otaya ka kanitha iilonga manga
EHANGANO lyedhina Meat Corporation of Namibia (Meatco) okwa kundanekwa itaali ka zimina we ookondalaka oompe dhaaniilonga ya adha pomathele ge li gane, naashika ote shi ningi anuwa opo a yande okukanitha pangeshefa molwomwaalu gwoongombe ndhoka tadhi kala hadhi dhipagwa gwa shuna lela pevi. Ehangano ndyoka enene mokulanditha onyama moshilongo osho wo pondje yoshilongo okwa kundanekwa lya ti oshinima oshinene she etitha ngaaka onkalo yondjala naashika osha thiminike lela ehangano lyaMeatco lyaa kale nuutomeno awuhe uyali hoka komOvenduka naahoka kokOkahandja tawu longo noshe e ta nee aaniilonga mboka ye thike 400 ya ka kanithe iilonga ngaaka. Omuwiliki gwoMeatco Vekuii Rukoro okwa yelitha kutya omwaalu gwoongombe hadhi dhipagwa komumvo ogwa ya lela pevi okuza 128 000 gwe ya sigo 90 000 omumvo nguka tu li. Omvula tayi ya okwa tegelelwa ashike ku dhipagwe oongombe dha adha 78 000.
Rukoro okwa ti omwaalu gwoongombe hadhi dhipagwa puutomeno ogwa tameke oku ya pevi noonkondo unene tuu omwedhi nguka nokwa ti muAuguste ehangano lyoMeatco otali ka kala ashike noongombe dhi thike 6 000 okudhipaga opuwo. “Omwaalu nguka ogu li lela pevi na itagu vulu okukalekapo iilonga puutomeno awuhe. Omwaalu gwoongombe hadhe etwa okudhipagwa koMeatco moNamibia ogwa ya lela pevi notwi ilongela kondjala ya li ko momumvo 1996/7 kutya oshi na oku kutha oomvula dha adha ntano lwaampoka opo onkalo yi galukile kuuwanawa”, Rukoro a yelitha ngaaka. “Opu na ashike iinima iyali, ongele okupata yimwe po yomoofaabulika nenge aaniilonga mboka ya kutwa pakathimbo oyo ya thige po iilonga”, Rukoro osho a ti ngawo. Meatco okwa kundanekwa e na aaniilonga ya adha 1 700 notaku popiwa mboka taya ka kuthwa miilonga itaaya ka pewa iimaliwa yasha shaashi inaya kuthwa naanaa miilonga ngaaka osha ningwa owala kuyele oshoka ookondalaka dhawo odha adhika tadhi ya pehulilo nokuli muAuguste.
Meatco okwa li a hulitha po okudhipaga oonzi muMai omumvo nguka shaashi anuwa okwa kala unene ta kanitha muule womimvo ntano dha piti po. Okwa kundanekwa ehangano lya ti okudhipaga oonzi hakwo naanaa kwa li shikwetepo mehangano lyawo moka naanafaalama yoonzi oya adhika nokuli ya ninga omatokolo opo ya kale taya longitha uutomeno mboka wu li popepi nayo. Kuyele minista yuunamapya nuuniimuna, omeya nuuteku wiihwa omusimanekwa John Mutorwa okwa ningile etseyitho kutya omahogololo oga tameka nale nokuli gewilikongundu epe lyoMeat Corporation of Namibia (Meatco). Gumwe gwomaaniilonga mboka taku popiwa ya kuthwa miilonga okwa ti omuwiliki gwawo pokatomeno pOkahandja Gert Olivier okwe ya tseyithila nale mEtitano lya zi ko kutya otaya kala haya pewa oondjambi dhawo koshiwike kehe omumvo ya longa onkene inashi talika ko sha fa ekutho miilonga thiluthilu. “Okwe tu lombwele kutya itatu tsikile we okulonga mpoka ashike opu na ompito tu ka galukile miilonga konima yomimvo mbali lwaampoka”, omuniilonga gumwe gwomwaamboka ya kuthwa miilonga osho a ti ngawo. Olivier ina vula okukwatathanwa naye shaashi oya kala nokukana mo mombepo. Aaniilonga nee mboka ye li kokondalaka moMeatco oya lopota anuwa oshinima shoka koNamibia Food and Allied Union ashike anuwa ehangano ndyoka olya kala lya dhikala noonkondo. Simon Muukapi gwoNafau okwa ti edhikalo olye etwa anuwa kuuyelele mboka waa li naanaa nawa mboka ya kala haya pewa.
Rukoro okwa ti omwaalu gwoongombe hadhi dhipagwa puutomeno ogwa tameke oku ya pevi noonkondo unene tuu omwedhi nguka nokwa ti muAuguste ehangano lyoMeatco otali ka kala ashike noongombe dhi thike 6 000 okudhipaga opuwo. “Omwaalu nguka ogu li lela pevi na itagu vulu okukalekapo iilonga puutomeno awuhe. Omwaalu gwoongombe hadhe etwa okudhipagwa koMeatco moNamibia ogwa ya lela pevi notwi ilongela kondjala ya li ko momumvo 1996/7 kutya oshi na oku kutha oomvula dha adha ntano lwaampoka opo onkalo yi galukile kuuwanawa”, Rukoro a yelitha ngaaka. “Opu na ashike iinima iyali, ongele okupata yimwe po yomoofaabulika nenge aaniilonga mboka ya kutwa pakathimbo oyo ya thige po iilonga”, Rukoro osho a ti ngawo. Meatco okwa kundanekwa e na aaniilonga ya adha 1 700 notaku popiwa mboka taya ka kuthwa miilonga itaaya ka pewa iimaliwa yasha shaashi inaya kuthwa naanaa miilonga ngaaka osha ningwa owala kuyele oshoka ookondalaka dhawo odha adhika tadhi ya pehulilo nokuli muAuguste.
Meatco okwa li a hulitha po okudhipaga oonzi muMai omumvo nguka shaashi anuwa okwa kala unene ta kanitha muule womimvo ntano dha piti po. Okwa kundanekwa ehangano lya ti okudhipaga oonzi hakwo naanaa kwa li shikwetepo mehangano lyawo moka naanafaalama yoonzi oya adhika nokuli ya ninga omatokolo opo ya kale taya longitha uutomeno mboka wu li popepi nayo. Kuyele minista yuunamapya nuuniimuna, omeya nuuteku wiihwa omusimanekwa John Mutorwa okwa ningile etseyitho kutya omahogololo oga tameka nale nokuli gewilikongundu epe lyoMeat Corporation of Namibia (Meatco). Gumwe gwomaaniilonga mboka taku popiwa ya kuthwa miilonga okwa ti omuwiliki gwawo pokatomeno pOkahandja Gert Olivier okwe ya tseyithila nale mEtitano lya zi ko kutya otaya kala haya pewa oondjambi dhawo koshiwike kehe omumvo ya longa onkene inashi talika ko sha fa ekutho miilonga thiluthilu. “Okwe tu lombwele kutya itatu tsikile we okulonga mpoka ashike opu na ompito tu ka galukile miilonga konima yomimvo mbali lwaampoka”, omuniilonga gumwe gwomwaamboka ya kuthwa miilonga osho a ti ngawo. Olivier ina vula okukwatathanwa naye shaashi oya kala nokukana mo mombepo. Aaniilonga nee mboka ye li kokondalaka moMeatco oya lopota anuwa oshinima shoka koNamibia Food and Allied Union ashike anuwa ehangano ndyoka olya kala lya dhikala noonkondo. Simon Muukapi gwoNafau okwa ti edhikalo olye etwa anuwa kuuyelele mboka waa li naanaa nawa mboka ya kala haya pewa.
